Wakawaka! 40 Jaar PAC-MAN | Forum Groningen

Emma zegt:

“De expositie neemt je niet alleen mee door de gehele ontwikkeling van de game zelf, maar stelt ook een aantal voorwerpen tentoon uit de hoogtijden van PAC-MAN.”


Sinds 3 oktober is er een nieuwe expositie te bezoeken in Storyworld. PAC-MAN is een van de of misschien wel het meest herkenbare icoon uit de gamewereld. En sinds het dit jaar 40 jaar geleden is dat het uitkwam, was dit een uitermate geschikte tijd om dat jubileum te vieren met de allereerste tentoonstelling over het gele happertje. Naast dat er een aantal vintage spellen te spelen zijn van PAC-MAN kom je ook veel te weten over het hongerige Japanse figuurtje. Ik kreeg een rondleiding van Arjan Terpstra, curator en initiatiefnemer van de expostie; “Wakawaka! 40 Jaar PAC-MAN.”

De tentoonstelling is te vinden in strip-, animatie- en gamemuseum Storyworld in Forum Groningen. Het grootste gedeelte van Storyworld is een vaste collectie maar er is één zaal beschikbaar gesteld voor een wisselende tijdelijke tentoonstelling.

“Het bijzonder is dat wij de enige in de wereld zijn die van Bandai Namco (het Japanse bedrijf achter het spel PAC-MAN) een licentie hebben gekregen om dit te doen. Ze hebben meegekeken naar hoe we het vorm wilden geven en zelfs een deel van de collectie beschikbaar aan ons gesteld. Bijvoorbeeld het beeldmateriaal dat te zien is op de tentoonstelling.” Aldus Arjan Terpstra.

Maar waarom dan in Groningen?

“Ze (Bandai Namco) hebben gekozen voor Groningen omdat ik het boek over PAC-MAN maak samen met Tim Lapetino uit Chicago. Hij had eerder al een boek geschreven genaamd “Art of Atari” en ik een boek over Sonic. Nu met de pandemie is het zeker gemakkelijker om dit boek samen te ontwikkelen. Hij doet het onderzoek in Amerika en ik in Japan. Daardoor heb ik dus ook contact met het Japanse bedrijf. Toen we aangaven dat we ook graag een tentoonstelling wilden maken in Storyworld, is er een delegatie van Bandai Namco gekomen naar Storyworld vanuit hun Europese kantoor in Lyon. Het museum was toen nog niet eens open, maar toen ze de ruimte zagen waren ze heel enthousiast. Helaas door corona zijn ze nu niet in staat om het te komen bekijken.”

De expositie neemt je niet alleen mee door de gehele ontwikkeling van de game zelf, maar stelt ook een aantal voorwerpen tentoon uit de hoogtijden van PAC-MAN.

“PAC-MAN fever is niet iets wat wij zo enorm hebben ervaren hier in Nederland of zelfs in Europa. Maar in Japan en Amerika waar de speelkasten werden geproduceerd was er in de topjaren van PAC-MAN echt van alles te koop in het teken van PAC-MAN.”

Je zou kunnen zeggen dat dat de manier waarop wij merchandise kennen van games, Youtubers en films afkomstig is van deze PAC-MAN fever. Zoals het nu heel normaal is om een shirt van bijvoorbeeld je favoriete serie te hebben, was dat in 1980 nog niet zo aan de orde van de dag. PAC-MAN heeft een enorme invloed gehad op onze hedendaagse cultuur. Meer dan dat je je misschien wel beseft. Jammer genoeg zal Arjan er zelf niet staan om je van alles te vertellen over de geschiedenis van PAC-MAN of om leuke anekdotes te delen.

“We hebben zelfs schoenen staan, met dank aan Amerikaanse verzamelaars. Dit fenomeen op deze schaal kenden wij niet echt in Nederland. Wel wat kleiner. Op gegeven moment sliepen er zelfs veel Amerikanen in een PAC-MAN pyjama.”

Maar ook het technische gedeelte van het ontwikkelen van een spel uit die tijd komt aan bod. Er liggen namelijk een aantal reproducties van de oorspronkelijke designdocumenten van het spel uit Japan.

“Ze moesten toentertijd alles met de hand doen. Bijvoorbeeld het uittekenen van de spookjes. Hoe wil je dat eruit laten zien? Het werd per pixel per kleur geprogrammeerd. De controles daarvan werden daarna uitgedraaid door een printer. Was het niet goed? Dan kon je opnieuw beginnen. Een enorm monnikenwerk dus.”

Gelukkig is de zaal door hem zo goed in elkaar gezet dat je alleen maar het gele happertje op de vloer hoeft te volgen. En mocht je je niet interesseren in PAC-MAN sneakers of de daadwerkelijke hitsong “PAC-MAN Fever” van Buckner en Garcia, kun je altijd nog het spelletje zelf spelen op één van de vintage kasten die ook te vinden zijn op de expositie. Als je slim bent verdiep je je eerst wel in de tentoonstelling. Er wordt namelijk ook uitleg gegeven over wie die spookjes nou zijn en hoe zij zich gedragen in het spel. Kom jij ook een keer verder dan level 3.

De expositie “Wakawaka! 40 jaar PAC-MAN” in Storyworld is nog te bezoeken tot en met zondag 10 januari in Forum Groningen. Tickets vind je hier

Meer weten over Arjan Terpstra, zijn projecten of wanneer zijn nieuwste boek uitkomt? Kijk dan op zijn website

Wakawaka! 40 Jaar PAC-MAN
 tot en met zondag 10 januari
 9 (regulier) • 6 (jongeren/studenten)
 Forum Groningen